Categorieën
Afleveringen

#25 Soms snap je je vijanden beter dan je vrienden

1921-2021. In oktober 2021 is het 100 jaar geleden dat Feyenoord en Ajax voor de eerste keer tegen elkaar speelden. In vier afleveringen staat de Feyenoord BoekenCast stil bij het jubileum van deze bijzondere wedstrijd.

Te gast is Ajacied Menno Pot. Sinds de jaren ’80 gaat hij naar Ajax en heeft in die jaren flink wat Klassiekers gezien, zowel in Amsterdam als Rotterdam. Menno reisde in het verleden zijn club namelijk overal achterna. Er zijn seizoenen geweest dat hij zeventig tot tachtig (jong-) Ajax-wedstrijden zag. De fanatieke supporterscultuur is Menno dus wel bekend en hij kan daar mooi over vertellen.

Menno aan het voorlezen uit eigen werk

Naast supporter is Menno voetbalschrijver. Meerdere boeken heeft hij volgeschreven over Ajax en in vrijwel ieder boek komt de rivaliteit met Feyenoord ter sprake. De clubs, beiden gezegend met een “vijfde colonne” van fanatieke aanhangers, kunnen eigenlijk niet zonder elkaar zegt Menno.

In de aflevering praten we over grenzen die soms worden overschreden: “Ik heb een tweeslachtige houding ten opzichte van die groepen. Ik verafschuw het geweld, maar aan de andere kant zijn ze wel de jongens die voetbal echt anders maken dan korfbal.” Ook spreken we over De Kuip, wat dé tempel van Nederland is, het mooiste voetbalstadion dat we kennen. Menno leest vervolgens een tof verhaal voor dat hij zelf geschreven heeft in het magazine Staantribune. Dat is een verhaal over zijn bezoek aan Feyenoord – Ajax in 2016, incognito zittend op de Maastribune.

Het artikel van Menno in Staantribune (2016) Foto: Marcel ‘Gogme United’ Stephan

Ook Steven Berghuis en de rol van media als De Telegraaf passeren de revue. En wat zijn de criteria om een voetbalwedstrijd tot een “derby” te mogen benoemen en wat is in Nederland de ultieme derby? Menno legt het uit en dat kan hij als de beste (in 2008 schreef hij een boek met de titel “De Derby”).

We sluiten de aflevering af met een werkelijk waar prachtige column die Menno schreef in het kader van de Boekenweek. In die column zitten voor iedereen herkenbare rivaliteitsgevoelens. Speciaal voor de luisteraars van de Feyenoord BoekenCast draagt Menno dat stuk voor: “Boekhandelhooliganisme”.

Luister hier de aflevering met Menno Pot! (Of ga naar jouw favoriete podcast app)
De ‘anonieme’ Menno op de foto met Mike Obiku (2016) Foto: Marcel Stephan
Categorieën
Blog

De boeken over De Klassieker (update)

Vorige week werd er op deze website een overzicht geplaatst met alle boeken die gaan over De Klassieker. Over Feyenoord – Ajax dus! Dat overzicht kan je hier terugvinden. Op deze pagina een aanvulling op dat overzicht, want de trouwe luisteraar en lezer Hans Twigt heeft laten weten dat er nog het nodige ontbrak. Hierbij vier aanvullingen!

VI Special (1992)

VI Special. Feyenoord-Ajax, De Klassieker (1992) Foto: Hans Twigt

Een magazine vol met verhalen over de rivaliteit van de twee clubs. Van een reconstructie van de eerste wedstrijd in 1921 tot vele interviews met spelers. Zo werkten de toen nog in de voetballerij actieve Dennis Bergkamp, Gaston Taument, Rob Witschge, Jan Mulder, Hans Kraay, Johnny Rep en Rinus Israel mee aan dit magazine.

Ajax, de complete werken & Feyenoord Compleet (1995-1996)

Feyenoord Compleet (1996)

De serie Feyenoord Compleet, halverwege de jaren negentig uitgegeven door Waanders Uitgeverij, beschrijft de geschiedenis van de club in 45 delen. Ieder deel had een eigen thema en werd los op de markt gebracht. Liefhebbers kochten vervolgens ook de zwarte verzamelalbums om de losse delen wel goed bij elkaar te houden.

Dezelfde uitgeverij gaf op dat moment ook bij Ajax zo’n prachtige serie uit. Dat was onder de noemer “Ajax, de complete werken”. Ook hier behandelt elke aflevering in woord en beeld een bepaald thema uit de clubgeschiedenis. Waar ze bij Feyenoord tot 45 delen kwamen, stokte de productie bij Ajax op 39 delen.

Ajax, de complete werken (1995) Foto: Hans Twigt

#feyaja, een moderne klassieker

#feyaja, een moderne klassieker (2013) Foto: Hans Twigt

Het boekje van Joost Heuver gaat over de digitale oorlog die vaak wordt uitgevochten op Twitter. Een jaar lang heeft hij op Twitter de hashtag #feyaja gevolgd en daar dit boekje over uitgebracht. Een redacteur van In de Hekken schreef het volgende over dit boek en daar wil de Feyenoord BoekenCast het dan ook direct bij laten: “Het publiek dat Heuver met dit boek wil bereiken, is de voetbalsupporter. In zijn algemeenheid. Komisch is het dan ook dat hij deze doelgroep compleet belachelijk maakt.”

Categorieën
Afleveringen

#24 Dat dialect deed pijn aan Fraser zijn oren

1921-2021. In oktober 2021 is het 100 jaar geleden dat Feyenoord en Ajax voor de eerste keer tegen elkaar speelden. In vier afleveringen staat de Feyenoord BoekenCast stil bij het jubileum van deze bijzondere wedstrijd.

Te gast is Peter Dijkhoff. In 1997, op vijftienjarige leeftijd, zit Peter (opgegroeid in Alkmaar) op de tribune bij AZ. Die middag speelt de plaatselijke club tegen Peter z’n favoriet: Feyenoord. Het is niet zozeer de wedstrijd zelf waardoor hij zich dit herinnert. Het is het uitvak van Feyenoord dat pas gedurende de eerste helft rustig volstroomt met supporters. Opmerkelijk, maar op dat moment nog niet meer dan dat. Pas ’s avonds, thuis op de bank voor de televisie, komt Peter er achter wat er die middag gebeurd is. In een weiland bij Beverwijk heeft een veldslag plaatsgevonden tussen Feyenoord- en Ajax-hooligans, waarbij één persoon om het leven is gekomen.

De opname vindt plaats in De Kuip

Geboren in Rotterdam maar opgegroeid boven Amsterdam beleefd Peter de rivaliteit tussen Feyenoord en Ajax voor zijn gevoel altijd al anders dan veel andere supporters. Hij herkent zich er niet zo in, maar het fascineert hem wel ontzettend. Waar komt die rivaliteit nou precies vandaan? Hij gaat zich er in verdiepen en schrijft er een mooi boek over: “De Klassieker. 010 en 020, eeuwige rivalen”.

Voor zijn boek spreekt Peter veel supporters en spelers. In deze aflevering spreken we vooral over de spelers: hoe beleefden zij De Klassieker? Hoe kijken zij naar de rivaal? Peter leest een aantal mooie fragmenten voor uit eigen werk. De Feyenoorder Henk Fraser, die in de jaren negentig echt niets van Ajax of Amsterdam moest hebben, staat daarbij centraal. “Dat dialect alleen al van die Amsterdammers, het deed pijn aan mijn oren in die tijd”. Inmiddels kijkt Fraser er genuanceerder naar.

We spreken in de aflevering ook over de jeugdopleidingen van Ajax en Feyenoord. Peter is namelijk een grote kenner van alle (voormalig) Feyenoord-jeugdspelers. In 2012 bracht hij het boek “Jong geleerd, oud gedaan?” uit waarin hij álle jeugdinternationals van Feyenoord onder de loep nam. Waarom haalt de ene speler het eerste elftal wel en de andere speler niet? Peter Dijkhoff weet er alles van.

Peter met zijn boeken “Jong geleerd, oud gedaan?” (2012) en “De Klassieker. 010 en 020, eeuwige rivalen” (2015)

De aflevering eindigt met de aankondiging van zijn derde voetbalboek, over de jeugdselectie van het Nederlands Elftal voor het Jeugd EK2000. In die selectie zaten o.a. de bij Feyenoorders wel bekende namen als Robin van Persie, Dona Nkunku, Mels van Driel, Glenn Loovens en Civard Sprockel.

Luister hier naar de aflevering of ga naar jouw favoriete podcastapp en luister daar!
1921 —- 9 oktober —- 2021
Categorieën
Blog

Ajax – Feyenoord: de boeken over De Klassieker

De wedstrijd tussen Ajax en Feyenoord is er eentje waar journalisten graag over schrijven. De rivaliteit tussen de supporters spreekt namelijk aan en gaat regelmatig over het randje van het toelaatbare. Dat is niet netjes, maar is wél iets waar journalisten van smullen. De kranten pakken dan ook groots uit wanneer er iets op of rond de velden bij De Klassieker gebeurd.

Het is dan ook opvallend te noemen dat de boeken de ooit gemaakt zijn over De Klassieker niet van de hand van landelijk bekende journalisten zijn. Is het onderwerp te beladen? Te uitgekauwd? Of zijn er teveel mogelijke verhaallijnen op te tekenen dat ze er gewoonweg niet aan wíllen beginnen? Wie het weet, mag het zeggen.

Om orde te scheppen in de boekenchaos, om beginnende verzamelaars op weg te helpen en vóóral omdat De Klassieker binnenkort 100 jaar bestaat heeft de Feyenoord BoekenCast alle Ajax – Feyenoord boeken op een rijtje gezet.

(Aanvullingen zijn vanzelfsprekend welkom mocht dit overzicht toch niet compleet zijn, er blijkt toch altijd meer te zijn dan bij de BoekenCast bekend!)

De Klassieker (1994)

De Klassieker (1994)

Feyenoorder Ruud van Vrijaldenhoven en Ajacied Evert Vermeer waren de eersten met een boek over De Klassieker. Het is een boek met daarin beschrijvingen van alle wedstrijden tussen de clubs tussen 1921 en 1994, het jaar van uitgave van het boek. Het zit barstensvol feitjes en doelpuntenmakers, gegroepeerd per wedstrijd.

Ruud en Evert houden allebei van statistiek en schrijven in het boek bij iedere wedstrijd een korte omschrijving van dat seizoen, die periode of alleen die specifieke wedstrijd. Die schrijfervaring hebben zij dan al opgedaan bij de clubs zelf: in de jaren negentig maakt “De Feyenoord Krant” (luister deze aflevering met Boudewijn Warbroek of deze aflevering met André van Kats voor meer verhalen over deze krant) veel gebruik van het grote clubarchief van Ruud en Evert is dan al jarenlang medewerker van het “Ajax Magazine”.

Zoals gezegd eindigt het boek halverwege de jaren negentig, een periode waarin Ajax vaak van Feyenoord wint. Eigenlijk is dat sindsdien niet meer verandert, te vaak delft onze club de laatste twintig jaar het onderspit in De Klassieker. Het is dan ook te hopen dat er pas een vervolg op dit boek komt wanneer de verhouding op het veld omgedraaid is.

De Feyenoorder Van Vrijaldenhoven bracht overigens twee jaar later nóg een boek over onze club uit, in dezelfde opzet en stijl: “Feyenoord tegen de rest van de wereld. 35 jaar Europacup- en Wereldcupvoetbal”.

De grootste sportkrant ooit (2012)

De grootste sportkrant ooit (2012)

Dit is dan wel geen boek, maar wél topclubwaardig. In oktober 2012 brengt de dan 1-jarig bestaande Vereeniging De Feijenoorder (die later zal fuseren met de als sinds 1931 bestaande Feyenoord Supportersvereniging tot wat we nu kennen als FSV De Feijenoorder) de grootste sportkrant ooit uit.

Die dag speelt Feyenoord tegen Ajax. Het is geen toeval dat precies die dag de krant wordt gepresenteerd: “Feyenoord – Ajax. De Klassieker. In onze ogen de grootste en belangrijkste wedstrijd ter wereld. Zeg nu zelf, dat tikkie-takkie-voetbal bij Barcelona – Real Madrid is misschien wel aardig, maar die wedstrijd wordt tegenwoordig nog vaker gespeeld dan The Old Firm toen deze nog bestond. En die derby van Milaan, Boca Juniors – River Plate of Galatasaray – Fenerbahçe… allemaal aardige wedstrijden, maar als die wedstrijden groter zouden zijn, hadden ze een van die wedstrijden wel De Klassieker genoemd. Ja toch? Niet dan!”

De krant, een eenmalige uitgave, is in een oplage van 10.000 exemplaren voorafgaand aan Feyenoord – Ajax in en rond De Kuip verspreid. De krant is ontzettend onhandig om vast te houden (duhhh), maar vooral ook verschrikkelijk tof. Bijzondere momenten uit de geschiedenis komen voorbij. Zo blikt de krant samen met oud-speler Hans Venneker terug op de 9-4 overwinning in 1964 (waarbij Hans vijf doelpunten voor z’n rekening nam). Supportersreizen, het stadion, verhalen uit de oude doos: de clubliefde spat van iedere pagina af. Een werkelijk waar uniek document.

F-Side Story (2013)

F-Side Story (2013)

Een kinderboek (12+) met als thema Feyenoord – Ajax: het bestaat! Op de achterkant van het boek schrijft Hans Kuyper, auteur van veel kinderboeken: “Naomi is geen bang meisje. Meestal. Verhuizen van 010 naar 020? Geen probleem. Nieuwe buurt, nieuwe school? Kan ze aan. Maar een klas vol Ajax-fans, die stuk voor stuk boos naar haar Feyenoord-sjaal kijken… Hoe overleeft ze dat? Tot overmaat van ramp wordt ze verliefd. Voor de eerste keer van haar leven. Op de ergste jongen van allemaal… Een Ajacied en een Feyenoorder verliefd… Dat kan toch niet?!”

Het is het verhaal van een grote, allesomvattende maar onmogelijke liefde die gedoemd is te mislukken. Dat doet het dan ook. “Maar ik heb niemand dood laten gaan, dat leek me toch een beetje té erg”, aldus de auteur.

Gezworen vijanden (2013)

Gezworen vijanden (2013)

Tussen 2013 en 2015 worden er maar liefst drie boeken over Feyenoord – Ajax uitgebracht en daarvan kan er maar eentje de eerste zijn. Dat is de auteur Mik Schots geweest met zijn boek “Gezworen vijanden”. Het boek is met twee verschillende covers op de markt gebracht: een Feyenoord – Ajax versie en ook een Ajax – Feyenoord versie (er zijn verzamelaars die dan ook beide exemplaren in bezit hebben, ook al is het boek inhoudelijk dezelfde).

In vijftien hoofdstukken lees je alles over de geschiedenis van De Klassieker. Ieder hoofdstuk start met een korte omschrijving van wat er in de maatschappij, politiek of elders in de voetbalwereld speelt in de periode waar dat hoofdstuk over gaat. Door deze context en door het verwerken van de grotere ontwikkelingen in het voetbal leest het boek, dat veel informatie bevat, alsnog lekker weg.

Mik Schots (die meerdere voetbalboeken op z’n naam heeft staan) heeft in de loop der jaren ruim twintig oud-spelers gesproken en hun input gebruikt bij dit boek. Uit hun verhalen blijkt dat de clubs echt geen “gezworen vijanden” zijn van elkaar, ook al doet de titel van het boek dat wel vermoeden natuurlijk. Dat is dan ook het enige minpuntje van het boek: het lijkt vooral op zoek te zijn naar tegenstellingen en confrontaties tussen de clubs, terwijl de werkelijkheid natuurlijk een stuk genuanceerder is.

Over voetbal & clubliefde (2014)

Over voetbal & clubliefde (2014)

In dit boek staan tientallen portretten van Feyenoord- en Ajaxsupporters. De clubliefde spat er vanaf in het boek en regelmatig komt de rivaliteit van Feyenoord en Ajax ter sprake. Iedere supporter heeft twee pagina’s: de ene is voor een prachtige foto en de andere is voor de tekst. Het boek is prachtig qua opmaak, heeft een wat groter formaat en glanzend, harder papier.

Naast veel supporters zijn er ook oud-spelers en medewerkers van beide clubs die hebben meegewerkt aan het boek. De fotograaf van het boek, Feyenoordsupporter Bas van der Wel, leest in aflevering #23 van de Feyenoord BoekenCast een aantal verhalen uit het boek voor. Ook legt hij uit hoe dit boek ontstaan is. Die aflevering luister je hier terug (maar ook op alle podcastplatforms, bijvoorbeeld Spotify).

Eeuwige rivalen (2015)

Eeuwige rivalen (2015)

Het boek van Peter Dijkhoff over De Klassieker heeft de focus op de laatste vijftig jaar. Hij gaat in op de cultuur van de clubs, op de vraag hoe de supporters naar elkaar kijken en ook is er veel ruimte voor oud-spelers om antwoord te geven op de belangrijke vraag: wat maakt De Klassieker tot De Klassieker?

Zoals Dijkhoff zelf in de inleiding schrijft: “Het is een strijd waar je van alles bij kunt halen. Je kunt er een blik clichés over opentrekken. Het is Amsterdam tegen Rotterdam; het zijn de bluffers tegen de doeners; het zijn de zakenlui tegen de (haven)arbeiders. Ajaxfans worden door de Rotterdamse aanhang ‘successupporters’ genoemd met een vleugje arrogantie, terwijl Feyenoordfans door de Ajacieden worden uitgemaakt voor ‘kakkerlakken’ en er gelachen wordt als de Rotterdamse club voor de zoveelste keer naast een titel grijpt. Of die clichés terecht of onterecht zijn, doet niet ter zake. Wel geven ze de Klassieker een smeuïg karakter.”

Het boek is echt een aanrader voor wie laagdrempelig meer wil weten over De Klassieker. Niet teveel details, maar wél veel goede en genuanceerde verhalen van supporters en spelers.

In aflevering #24 van de Feyenoord BoekenCast is Peter Dijkhoff te gast. De opname is a.s. vrijdag in De Kuip en komt volgende week online!

Santos Magazine (2017)

Santos Magazine (2017)

In deze Klassieker-editie van het magazine staan flink wat prachtige foto’s. Kijk alleen al naar de cover het magazine: geweldig! Binnenin staan fotoreportages vanaf Varkenoord en De Toekomst, de jeugdcomplexen in Rotterdam en Amsterdam. Ook van het kampioensjaar 2016-2017 van Feyenoord staan er prachtige foto’s in. En dan zijn de verhalen ook nog eens geschreven door goede journalisten als (onder andere) Willem Vissers, Wilfried de Jong en Sjoerd Mossou.

Meer boeken of magazines?

De kans is vrij groot dat er nog dingen ontbreken in dit overzicht. Of dat jij het ergens niet mee eens bent! Stuur mij gerust een bericht op Twitter of een e-mail naar pieter@feyenoordboekencast.nl.

Update 29-09: En ja, er is meer! Klik hier om naar de pagina met de ontbrekende boeken te gaan.

Categorieën
Afleveringen

#23 De Klassieker 100 jaar – Bas van der Wel

1921-2021. In oktober 2021 is het 100 jaar geleden dat Feyenoord en Ajax voor de eerste keer tegen elkaar speelden. In vier afleveringen staat de Feyenoord BoekenCast stil bij het jubileum van deze bijzondere wedstrijd.

In deze tweede aflevering is Feyenoordsupporter Bas van der Wel te gast. Als fotograaf van beroep wist hij tien jaar geleden zijn werk te combineren met zijn grote liefde Feyenoord. Hij bracht namelijk een prachtig boek uit met de titel “010-020. Over voetbal & clubliefde”. In dat boek staan tientallen portretten van Feyenoord- en Ajaxsupporters. De clubliefde spat er vanaf in het boek en regelmatig komt de rivaliteit van Feyenoord en Ajax ter sprake. 

Bas van der Wel met zijn boek “010-020. Over voetbal & clubliefde”

In de aflevering legt Bas uit hoe dit boek, dat hij samen met zijn goede vriend Albert Dogger (een Ajacied) maakte, ontstond. Directe aanleiding is een huwelijksreportage in 2009 bij een echtpaar in Rotterdam. De bruid blijkt erg ziek en heeft een korte levensverwachting. Zij wil niets liever dan een fotoshoot in haar bruidsjurk op haar stoeltje in De Kuip. Bas: “Sanne zat met met een stralend gezicht op haar stoeltje in vak S. Ik heb ’s avonds gelijk naar Albert gemaild: dit is waar we het al tien jaar over hebben. Ik hou het zelf niet voor mogelijk dat je als je nog een levensverwachting van een paar weken hebt, dat je dan in De Kuip gefotografeerd wilt worden op je eigen stoeltje. Dat wil dus zeggen: er is meer dan alleen maar supporter zijn, een kaartje kopen en er heen gaan. Dit is een beleving, dat is eigenlijk onvoorstelbaar. Op die avond besloten wij: we gaan een speciaal boek maken over de beleving van de Feyenoord- en Ajaxsupporters.”

De Klassieker komt vaak ter sprake in de 3,5 jaar dat Bas en Albert aan het boek werken. Bas: “De Klassieker doet iets met de supporters. In bijna ieder interview is het wel over die wedstrijd gegaan, bij zowel de Ajacieden als de Feyenoorders, dat maakt geen verschil.” We spreken over hun zoektocht naar supporters, over verhalen die in het boek terecht zijn gekomen én over verhalen die het net niet gered hebben. Want als Ajacied in hetzelfde boek afgebeeld worden tegenover een Feyenoorder – of andersom: dat blijkt niet iedereen te kunnen waarderen.

Terwijl Bas deze foto maakt van supporter Jan de Knecht, zorgt Albert voor het licht

Er hing altijd een bepaalde spanning bij de interviews en fotosessies, die Bas en Albert altijd samen deden. Bas: “Ze hebben in no time door wie de Feyenoorder is en wie de Ajacied. Ik voelde altijd een zekere spanning in huis bij Ajacieden en ook de keren dat ik in de Arena was. Want je bent Feyenoorder en je hoort daar niet: je hoort niet in een huis vol Ajax-attributen, sjaals, shirts. Het zijn soms kleine Ajax musea, want vergis je niet wat mensen allemaal sparen over hun club. De interviews met de Ajacieden gingen over het algemeen goed, zo lang ik me maar gedroeg. Het maken van de interviews gaf bij ons beiden spanning, want altijd was één van ons op vreemd terrein. Je wist van tevoren niet hoe ver de persoon er in zou zitten.”

Meer info:

Bas van der Wel heeft nog een klein doosje exemplaren thuis liggen. Stuur hem gerust een berichtje als je dit boek nog niet hebt!

Bas aan het werk. Hij voelde bij de Arena en op bezoek bij Ajax-supporters altijd een gezonde spanning.